Rainbow Washing การย้อมแมวสินค้าให้รุ้งขึ้น หลายบริษัทเริ่มโดนวิจารณ์เรื่อง ‘Performative Activism’ กับการแกล้งมาสนับสนุน LGBT+ เพียงแค่เพื่อขายของ

- Advertisement -

เป็นประจำในเดือนไพรด์ กับการที่แบรนด์ต่าง ๆ ทำสินค้าสีรุ้งออกมาขายกันอย่างเกลื่อนกลาด แต่เมื่อจ้องมองกลับเข้าไปแล้ว บริษัทนั้นกลับกลวงเปล่า และยังมีนโยบายที่กีดกันผู้มีเพศหลากหลาย แสดงออกซึ่งความปากว่าตาขยับอย่างชัดเจน เช่น เปลี่ยนโลโก้บริษัทเป็นสีรุ้ง แต่ในบริษัทตัวเองยังคงเหยียดเพศมากในเชิงนโยบาย

ซึ่งบริษัทเหล่านี้กำลังถูกตั้งคำถามอีกครั้งในปีนี้ว่า ทำแบบนี้เป็นการ ‘แกล้งแสดงทำเป็นขับเคลื่อน’ เพื่อ LGBT+ ที่ฉาบฉวย (Performative Activism) ซึ่งเป็นเพียงการย้อมแมวสินค้าให้รุ้งขึ้น (Rainbow Washing) เพื่อแค่ขายของเท่านั้น แต่ไม่ได้สะท้อนความเป็นพันธมิตรสนับสนุนความเท่าเทียมทางเพศจริง ๆ

#RainbowWashing – หรือ ‘การย้อมแมวสีรุ้ง’ ที่บางทีก็อาจจะคุ้นหูกันในชื่อ ‘Pink Washing’ คือการกระทำที่บุคคล องค์กร และบริษัทต่าง ๆ ตลอดจนไปถึงภาครัฐ นั้นออกนโยบาย สินค้าหรือบริการออกมา โดยพยายามใส่สีของธงรุ้ง หรือสัญลักษณ์ต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับอัตลักษณ์ของ LGBT+ เข้าไปเพื่อหากิน ขยายฐานลูกค้า โดยไม่ได้สนใจตระหนักรู้ถึงปัญหาที่แท้จริง

ซึ่งคุณสมบัติของการย้อมสินค้ารุ้ง มักมาพร้อมกับสายรุ้ง ความระยิบระยับ และข้อความเฉลิมฉลองความรัก แต่ไม่เคยคิดไปถึงการคืนประโยชน์ให้แก่คอมมูนิตี้หรือขับเคลื่อนสิทธิใด ๆ โดยจะมีให้เห็นกันกลาดเกลื่อนในช่วงเดือนไพรด์

“Rainbow-Washing ทำให้ผู้คน รัฐบาล บริษัท หรือองค์กรต่าง ๆ ที่ไม่เคยทำการสนับสนุนที่จริงจังหรือจับต้องได้แก่คอมมูนิตี้ LGBT+ มาก่อน ได้โอกาสที่จะฟาดสีรุ้งลงบนอะไรสักอย่างในเดือนมิถุนายน แล้วทำราวกับว่าเป็นพันธมิตรแนวร่วมที่สนับสนุน (Allyship) เรื่องนี้” – ‘Justice Namaste’ นักเขียนจากนิตยสาร ‘Wire Magazine’ ได้เคยพูดถึงประเด็นนี้

สักแต่จะทำโดยขาดความรู้ ทำให้ชุมชน LGBT+ แย่กว่าเดิม – หลาย ๆ ครั้งที่บริษัทหลาย ๆ แห่งพยายามใช้สีรุ้ง ใช้ความรักของคนที่มีความหลากหลายทางเพศ ไปร่วมในงานออกแบบอย่างขาดความตระหนัก และขาดความรู้ในประวัติศาสตร์การต่อสู้ของความเท่าเทียมทางเพศในการกดขี่ต่าง ๆ ตัวอย่างเช่น:

แบรนด์รองเท้ายี่ห้องหนึ่งที่เอาสามเหลี่ยมสีชมพูในยุคนาซีมาใช้ในการออกแบบ การเอาความเท่าเทียมทางเพศมาเป็นชื่อรสชาตของไอศกรีม แบรนด์เสื้อผ้าและของใช้ภายในบ้านทำแซนด์วิชประจำเดือนไพรด์ LGBT+ มาบอกว่าเป็น L=Lettuce (ผักกาดหอม) G=Guacamole (กัวคาโมเล่) B= Bacon (เบค่อน) T=Tomato (มะเขือเทศ) เป็นต้น

#RainbowCapitalism – การย้อมแมวสีรุ้ง เป็นเหมือนส่วนหนึ่งของ ‘ทุนนิยมสีรุ้ง’ หรือปรากฏการณ์ที่การเคลื่อนไหวเพื่อปลดแอกของ LGBT+ นั้น ถูกนำมามัดรวมเข้ากันกับระบบทุนนิยม บริโภคนิยม และกลไกลการตลาดต่าง ๆ อย่างปฏิเสธไม่ได้ จนการเคลื่อนไหวนี้กลายเป็นเหมือนเครื่องมือทางการตลาดเท่านั้น

ถ้าถามว่าแล้วจะมีวิธีไหนที่ทำให้มันดี(ขึ้นบ้าง)ได้? ก็มีข้อเสนอหลาย ๆ ข้อเสนอที่เราได้รวบรวมมา เผื่อว่าบริษัทต่าง ๆ หรือผู้ค้ารายย่อย ที่เข้ามาอ่านบทความนี้ อาจจะได้นำไปใช้ เพื่อไม่ให้คน LGBT+ และสายรุ้งต้องตกเป็นเครื่องมือขายแบบย้อมแมวซ้ำแล้วซ้ำอีก

– ข้าข้างความถูกต้อง – ชัดเจนในจุดยืนของตัวเอง ไม่ใช่ครึ่งกลาง ๆ เช่น บอกว่าเฉลิมฉลองความรัก อยากให้รักเท่าเทียม แต่ไม่กล้าบอกว่าแบรนด์นี้เข้าข้างฝ่ายประชาธิปไตย เพราะกลัวเสียยอดขายในกลุ่มอนุรักษย์นิยมไป ซึ่งแสดงให้เห็นชัดเจนถึงวิธีคิดของนายทุนที่ไม่สนถึงความถูกต้องทางการเมืองใด ๆ

– ถ้าหากจะทำ ก็ทำแคมเปญสนับสนุนความเท่าเทียมทางเพศไปด้วยเลย – อาจจะไม่ต้องยิ่งใหญ่อะไร แค่สร้างความตระหนักรู้ผ่านสินค้า หาความรู้ ทำการค้นคว้า และฟังเสียงของคนในคอมมูนิตี้ให้ดีก่อนว่า ควรทำหรือไม่ควรทำอะไร ตลอดจนควรสนใจความเท่าเทียมทางเพศให้สม่ำเสมอ ไม่ใช่มาเป็นแค่ช่วงเดือนไพรด์เท่านั้น

– ทำบริษัทตัวเองให้ ‘Inclusive’ – เช่น ไม่ให้มีการเหยียดเพศ ให้แต่งกายและเข้าห้องน้ำได้ตาเพศสภาพ เอกสารในบริษัทควรครอบคลุมพนักงานมากกว่าแค่เพศกำเนิดชายหญิง มีความคุ้มครองการรักษาพยาบาลของคนข้ามเพศ สิทธิผู้ปกครองต้องไม่ใช่ลาได้แค่คลอดเท่านั้น แต่ต้องคำนึงถึงผู้ปกครองที่เป็น LGBT+ ด้วย ตลอดจนต้องมีนโยบายการป้องกันการเลือกปฏิบัติด้วยเหตุแห่งเพศ เป็นต้น

– สามารถบริจาคให้องค์กรที่เกี่ยวข้องกับ LGBT+ มากขึ้น – ซึ่งปัจจุบันหากมีการนำเงินไปบริจาคช่วยเหลือองค์กรอิสระที่ขับเคลื่อนเรื่อง LGBT+ ส่วนมากมักจะแบ่งกำไรแค่นิดเดียว (หรือแย่กว่านั้น คือ ไม่แบ่งเลย) เพื่อที่จะสามารถยืนยันตัวเองได้ว่า การเอาสีรุ้งและ LGBT+ มาแปะขายนั้น เป็นการกระทำโดยชอบทำจริง ๆ ซึ่งอาจจะเป็นการสร้างภาพลักษณ์ทางการตลาดที่ดีขึ้นและเพิ่มยอดขายได้อีกด้วยซ้ำ

**ซึ่งกลยุทธทางการตลาดที่ดี จริง ๆ แล้วไม่ใช่คิดว่า คุณให้เงินกี่เปอร์เซ็นแก่องค์กรที่ทำงานเพื่อ LGBT+ หรือจะขาดทุนเท่าไหร่ถ้าสนับสนุนความหลากหลายทางเพศ แต่ควรถามว่าบริษัทคุณให้คุณค่าและประโยชน์จริง ๆ ต่อเรื่องความเท่าเทียมทางเพศอย่างไรบ้าง ไม่ใช่ว่า ‘การสนับสนุน’ ที่เกิดขึ้นนั้นตื้นเขิน เป็นเหมือนแค่ความพยายามที่จะมีส่วนร่วมในช่วงเวลาแห่งการเฉลิมฉลองนี้เท่านั้น**

#PrideMonth2021
#RainbowWashing #ย้อมแมวสินค้าให้รุ้ง
#RainbowCapitalism #ทุนนิยมสีรุ้ง
#PlsBetheAlly #NotOnlyPerformativeActions

Content by A. Galilei, Panita S
Graphic by Napaschon Boontham
อ่านข่าวเรื่องเพศอื่นๆ : https://bit.ly/38MAJn4

อ้างอิง
WEIRD: https://bit.ly/3wQEL7D
IMPACT: https://bit.ly/3pd7e50
TRINITY NEWS: https://bit.ly/3yVtViA
CRESENDO: https://bit.ly/3yW5Ms7
mattxiv:https://bit.ly/2Trg3MC
ภาพ: https://bit.ly/3fKl4sn
#SPECTRUM #พื้นที่ความคิดของทุกสีสัน

- Advertisement -
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
Visual Designer, Content Creator & Occult lover https://ppapuru.com/