การ ‘ฉุด’ คนเพราะหน้าตา ไม่ใช่เรื่องเอ็นเตอร์เทนเมนท์

อีกครั้งหนึ่งกับเสียงวิพากษ์วิจารณ์ต่อเพลงของศิลปินแร๊ปเปอร์ ‘MILLI’ กับเพลง ‘ตาแตก’ ที่ถูกปล่อยออกมาเมื่อวันที่ 22 ธันวาคม โดย ‘MILLI’ (มิลลิ) ได้ทำเพลงนี้ร่วมกับ ‘WONDERFRAME’ (วันเดอร์เฟรม) และกลายเป็นประเด็นใหญ่เมื่อในเพลงเนื้อหาการคุกคามทางเพศ (Sexual harassment) และการฉกฉวยวัฒนธรรม (Cultural appropriation) จากทรงผมของวันเดอร์เฟรมอีกด้วย ทำให้เกิดเป็นกระแสทั้งต่อต้านและปกป้องมากมาย

SPECTROSCOPE: การ ’ฉุด’ คนเพราะหน้าตาไม่ใช่เรื่องเอ็นเตอร์เทนเมนท์

“หล่อจนหนูอยากจะฉุด” – นี่คือเนื้อหาท่อนหนึ่งจากเพลงตาแตก ซึ่งมีนัยยะของการลักพาตัวไปทำอะไรที่อีกฝ่ายไม่ยินยอม แสดงให้เห็นถึงการ ‘คุกคามทางเพศ’ (Sexual harassment) นำไปสู่กระแสวิพากษ์วิจารณ์ว่าไม่เหมาะสมอย่างยิ่ง เพราะถือเป็นการสนับสนุน ‘วัฒนธรรมการข่มขืน’ (Rape culture) และทำให้แนวคิดแบบนี้กลายเป็นเรื่องปกติในสังคมไทย เอื้อต่อการเกิดขึ้นของการข่มขืนและคุกคามในโลกแห่งความเป็นจริงได้ เพราะแฟนเพลงของมิลลิและวันเดอร์เฟรมหลายคนก็ยังเป็นเยาวชนที่เชื่อในสื่อที่รับมาและถูกโน้มน้าวได้ง่าย

‘ไม่ว่าใครก็ไม่ควรถูกคุกคาม’ – หลายคนก็ยกขึ้นมาว่าการพูดจาเชิงละลาบละล้วงผู้ชายยังเป็นสิ่งที่ถูกปล่อยให้ลอยนวลอยู่มากในสังคมไทย ยกตัวอย่างเช่นในกรณีนี้ ถึงแม้ว่าคนที่ทำจะมีอภิสิทธิ์และอำนาจทางสังคมน้อยกว่า (ผู้หญิง เช่นเดียวกับคนหลากหลายทางเพศ) และส่วนใหญ่คนกลุ่มนี้ก็ไม่ใช่ผู้กระทำ แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าจะทำให้การพูดจาคุกคามเป็นสิ่งที่ยอมรับได้ เพราะความยินยอมและเสรีภาพเหนือตัวเองของมนุษย์ทุกคนก็ควรได้รับความเคารพ

‘ย้อนแย้ง’ – นอกจากนี้ ยังมีความเห็นบางส่วนออกมาชี้ให้เห็นถึงความไม่คงเส้นคงวาของตัวมิลลิและวันเดอร์เฟรมเอง เนื่องจากทั้งคู่ก็เคยออกมาพูดต่อต้านการโทษเหยื่อ (Victim-blaming) และการด่าประจานผู้หญิงที่ไม่ได้แสดงออกตามกรอบของสังคม (Slut-shaming) โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องสิทธิในการแต่งกายของผู้หญิง จึงถูกมองว่า หากต้องการรณรงค์เพื่อล้มล้างวัฒนธรรมการข่มขืนจริง ก็ไม่ควรที่จะสนับสนุนการคุกคามผ่านผลงานเพลงซะเอง

‘คิดมากเกินไป’ – ในขณะเดียวกันก็มีคนอีกส่วนหนึ่งที่ออกมาไม่เห็นด้วยกับคำวิจารณ์ดังกล่าว และปกป้องเนื้อหาที่ส่อไปทางการคุกคามนี้ โดยข้อความส่วนมากบอกว่าคนที่ต่อต้าน ‘คิดมากและอ่อนไหวเกินไป’ บ้างก็บอกว่า ‘เพลงคือศิลปะ’ ไม่ควรจะถูกตีกรอบ และควรจะแยกแยะให้ออกจากโลกความเป็นจริง การที่มีคำว่า ‘ฉุด’ อยู่ในเนื้อเพลง ไม่ได้หมายความว่าจะไปฉุดใครในชีวิตจริง ต้องใช้วิจารณญาณของตัวเองในการรับฟังด้วย ตลอดจนยังมีคนบางส่วนสนับสนุนเพลงนี้โดยอ้างว่าศิลปินต่างประเทศและเพลงไทยสมัยก่อนก็ปล่อยเพลงที่มีเนื้อหาแนวนี้ทั้งนั้น ซึ่งนี่ก็ทำให้เกิดการเถียงกลับมาว่าเนื้อหาเกี่ยวกับ ‘เซ็กซ์’ กับเนื้อหาที่มี ‘ความรุนแรงทางเพศ’ นั้นไม่เหมือนกัน และศิลปะก็ไม่ควรที่จะแสดงเนื้อหาที่เป็นอาชญากรรมออกมา

‘Cultural appropriation’ – อีกประเด็นหนึ่งที่ถูกมองว่าไม่เหมาะสมในมิวสิควีดีโอของเพลงนี้คือทรงผม ‘คอร์นโรล’ (Cornrows) ของวันเดอร์เฟรม ที่แสดงถึงการฉกฉวยวัฒนธรรม (Cultural appropriation) หรือการเอาวัฒนธรรมของคนชายขอบมาใช้โดยคนที่มีอภิสิทธิ์ในสังคมมากกว่า ซึ่งนักเคลื่อนไหวจำนวนมากก็มองว่าการถักเปียคอร์นโรลโดยศิลปินคนดังที่ไม่ใช่คนผิวดำนั้นมีปัญหามาก เพราะผมทรงนี้ถือเป็นกลไกส่วนหนึ่งของการเลือกปฏิบัติและกดขี่คนผิวดำในอดีต ที่เห็นได้ชัดเลยคือการถักเปียคอร์นโรลในอเมริกาเคยถูกมองว่า ‘ไม่เป็นมืออาชีพ’ และถูกห้ามไม่ให้ทำในที่ทำงาน การที่คนผิวขาวหรือเชื้อชาติอื่นที่ไม่เคยมีประสบการณ์ถูกกดขี่เพราะเหตุนี้ นำผมทรงนี้หรือวัฒนธรรมอื่นๆ ของคนผิวดำมาใช้เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการหารายได้ โดยที่ไม่ได้เข้าใจในประวัติศาสตร์ หรือช่วยสร้างความตระหนักให้กับความไม่เท่าเทียมทางสีผิวเลย ก็นำไปสู่คำถามว่าเป็นถือการเอาเปรียบหรือไม่?

สื่อกับอิทธิพลที่ประเมินไม่ได้ – ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าสื่อคือสิ่งสำคัญที่สร้างความตระหนักรู้และความเข้าใจของคนต่อประเด็นต่างๆ ในสังคม การผลิตซ้ำของเนื้อหาที่มีวัฒนธรรมการข่มขืนออกมาในรูปแบบต่างๆ เช่น เนื้อเพลง ละคร หรือภาพยนต์ ทำให้คนในสังคมไทยมองว่าเรื่องการคุกคามทางเพศเป็นเรื่องปกติ หรือเป็นปัญหาที่มองผ่านไปได้ ดังนั้นคนที่อยู่ในวงการสื่อควรที่จะมีคำนึงถึงนัยยะของสิ่งที่ผลิตออกมา และมีความรับผิดชอบต่อสังคม เพราะพวกเขามีช่องทางที่สามารถส่งสาส์นไปสู่คนหมู่มากและเปลี่ยนแปลงทิศทางความคิดความเชื่อของคนในสังคมได้ นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมเราจึงต้องพูดถึงปัญหาของเนื้อเพลง “หล่อจนหนูอยากจะฉุด” และแสดงให้เห็นถึงผลพวงที่กระทบรุนแรงของนัยยะที่เกี่ยวเนื่องกับวัฒนธรรมการข่มขืนต่อไป

#ตาแตก #SexualHarassment #CulturalAppropriation
#BlackLivesMatter #Spectroscope #WeScopeForYou
อ่านข่าวเรื่องเพศอื่นๆ: www.spectrumth.com/

อ้างอิง
Centennialbeauty: https://bit.ly/3mTPxoi
Iseedara: https://bit.ly/3n0mi3m
Twitter: https://bit.ly/2WRbtWE
https://bit.ly/37RsaY8
https://bit.ly/3rzEmoo
https://bit.ly/3mUGbJ0
ภาพ: wonderframe
Content by Kantapong Chiewpimolporn,
Preeyanun Thamromgthanakij
#Spectrum #พื้นที่ความคิดของทุกสีสัน

ปรียนันท์ ธำรงค์ธนกิจ
ปรียนันท์ ธำรงค์ธนกิจ
นักเขียนและนักอ่านที่จบเอกอังกฤษ โทปรัชญา จากอักษรฯ จุฬา นอกจากทุกอย่างที่เกี่ยวกับ LGBTQ+ สนใจในประวัติศาสตร์และการเมืองอเมริกาเป็นพิเศษ เวลาว่างชอบถ่ายรูปกล้องฟิล์มและหากาแฟแปลก ๆ มาลองดริป (queer, she/her)
กันตพงศ์ เชี่ยวพิมลพร
กันตพงศ์ เชี่ยวพิมลพร
นักหาทำอันดับหนึ่งที่คิดว่าจะยังคงหาทำต่อไปและตามหาตัวเองไปเรื่อยๆ เชื่อว่าเสียงของทุกคนมีความหมาย(วะวะว๊าว) เวลาว่างชอบทำตัวให้ไม่ว่าง(แฮ่)
นภัสชล บุญธรรม
นภัสชล บุญธรรม
Illustrator & Graphic Designer