ลบเลือนลางอัตลักษณ์เก่าแต่งภาพฝันให้รัฐสภาใหม่ ศิลปินคู่รักผู้อพยพ ได้ใช้ผ้าหุ้มห่อ ‘รัฐสภาเยอรมนี’ เปิดให้ทุกคนได้ใส่เรื่องราวใหม่ที่ดีกว่าในอดีตเข้าไป

ประชาชนเข้าไปทำอะไรได้บ้างกับรัฐสภา? – นี่คือภาพรัฐสภาของประเทศเยอรมันนีในปี 1995 ที่ถูกห่อหุ้มด้วยผ้าใบสีเงินขนาดใหญ่เป็นเวลาสองสัปดาห์ สร้างสรรค์โดยศิลปินคู่รักผู้อพยพชื่อดังผู้สร้างสรรค์งานแนว ‘Inlstallation และ Land Art’ กับการนำเสนองานศิลปะให้ได้มีพื้นที่อื่นมากไปกว่าแค่อยู่ในพิพิธภัณฑ์ใน ‘สุนทรียศาสตร์แห่งการห่อหุ้ม’ ซึ่งงานศิลปะชิ้นนี้มีการยื่นเรื่องต่อรัฐสภาเยอรมันเป็นเวลานานถึง 24 ปี ด้วยความมุ่งมั่นของตัวศิลปินทั้งสองผู้ที่มีสถานะเป็นคนชายขอบ

SPECTRUM OF HUMAN: Christo และ Jeanne-Claude ศิลปินคู่รักผู้อพยพได้ใช้ผ้าหุ้มห่อ ‘รัฐสภาเยอรมนี’เปิดให้ทุกคนได้ใส่เรื่องราวใหม่ที่ดีกว่าในอดีตเข้าไป
‘ผู้คนจะเห็นตึกขนาดใหญ่ที่บรรจุไปด้วยประวัติศาสตร์สำคัญต่างๆ ถูกห่อหุ้มอย่างแน่นหนาด้วยผืนผ้า ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของการหลบซ่อนอดีต และการสร้างผืนผ้าใบผืนใหม่เพื่อเป็นพื้นที่ให้ขีดเขียนอัตลักษณ์ใหม่ให้กับเยอรมันยุคโมเดิร์น’
‘คริสโต’ และ ‘ฌ็อง โกลด’ ทำงานงานแนว ‘environmantal installation’ ซึ่งทั้งสองนั้นได้ห่อวัตถุและสถานที่หลากหลายมาก ตั้งแต่สิ่งของรอบตัวไปจนถึงภูเขาเกาะแกร่งที่เป็นพื้นที่ขนาดใหญ่ ซึ่งนักวิจารณ์ศิลปะหลายคนได้วิเคราะห์ถึงแรงบันดาลใจหนึ่งที่สำคัญของพวกเขาทั้งคู่ในการทำงานลักษณะห่อๆ นี้นั้นมาจากปูมหลังของคนทั้งสองคน ที่ตั้งคำถามเรื่อง ‘พื้นที่’ ‘เขตแดน’ และ ‘การสร้างชาติ’ ซึ่งคริสโตเป็นผู้ลี้ภัยทางการเมืองจากบัลแกเรีย ส่วน ‘ฌ็อง โกลด’ นั้นเป็นผู้อพยพมาจากโมรอคโค พวกเขาทั้งคู่พบรักและร่วมทำงานศิลป์ด้วยกันมา โดยงานศิลปะการหุ้มห่อชื่อดังของพวกเขา นั้นก็คือ “Wrapped Reichstag” หรือการห่อ ‘อาคารไรชส์ทาค’ หนึ่งในตึกรัฐสภาของประเทศเยอรมนี
ตัวคริสโตมาเที่ยวกรุงเบอร์ลินเป็นครั้งแรกเมื่อปี 1976 และหลังจากนั้นก็มุ่งมั่นที่จะสร้างงานศิลปะชิ้นนี้ โดยเขาได้เขียนจดหมายกว่าร้อยฉบับเพื่อทำเรื่องขอรัฐสภาเป็นเวลายาวนานกว่า24 ปี ซึ่งนักวิจารณ์ศิลปะหลายๆ คนก็คาดการณ์ว่า สาเหตุที่พวกเขาบากบั่นที่จะห่อรัฐสภาแห่งนี้ ทั้งๆ ที่มีสภาเยอะแยะทั่วโลก ก็เพราะรัฐสภาไรสช์ทาคตั้งคร่อมอยู่ระหว่างเบอร์ลินสองฝั่งซึ่งเป็น ‘สัญลักษณ์ของประชาธิปไตย’ ในเยอรมัน ที่ในอดีตเคยเป็นพื้นที่ที่เปรียบเสมือน No Man’s Land หรือพื้นที่ทับซ้อนระหว่างสองดินแดน สะท้อนตัวตน ความคับข้องใจในฐานะผู้อพยพของศิลปิน
A symbol of freedom – ถึงแม้ว่างานนนี้จะไม่ได้ใส่นัยยะทางการเมืองตามเงื่อนไขที่รัฐบาลให้ไว้ แต่เมื่ออัตลักษณ์และบริบทของตัวอาคารถูกหุ้มทับด้วยผืนผ้า ก็ทำให้ผู้ที่เห็นงานมีอิสระในการจินตนาการหรือแต่งแต้มภาพความคิด หรือัตลักษณณ์ใหม่ๆ อะไรก็ได้ลงไปบนรัฐสภาที่ว่างเปล่า นั่นมันกลายเป็นว่าเกิดเสรีภาพในด้านความคิดเรื่องการเมืองด้วย โดยเฉพาะการส่งต่อตัวอย่างของแรงบันดาลใจในการมองภาพลักษณ์ของพื้นที่สภาต่างออกไป มันไม่ใช่ที่กีดกันประชาชนแต่เป็นพื้นที่สาธารณะ นำมาซึ่งผู้คนที่มาชมงานนี้กว่า 5 ล้านคน โดยผืนผ้าที่ปิดอยู่นำมาสู่การกระตุ้นความสงสัยต่อประวัติศาสตร์ที่เกิดขึ้นในอดีต
เบื้องหลังผ้าคลุมใบนี้ – อาคารไรสช์ทาคนี้ถูกสร้างขึ้นครั้งแรกในปี 1894 โดยจักรพรรดิ วิลเฮมที่ 2 จักรพรรดิคนสุดท้ายของประเทศเยอรมันนี และถูกวางเพลิงในปี 1993 ซึ่งเหตุการวางเพลิงครั้งนั้นถูกใช้เป็นเครื่องมือในการสร้างความชอบธรรมให้แก่การปกครองโดยระบอบเผด็จการนาซี หลังจากนั้นอาคารก็ได้ถูกปล่อยทิ้งร้างไว้ร่วม 40 ปี จนเมื่อปี 1990 ได้มีการบูรณะตัวรัฐสภาที่ออกแบบโดยสถาปนิก ‘นอร์แมน ฟอสเตอร์’ โดยมีการทำโดมแก้ว 360 องศาขึ้นครอบตัวอาคารมาเป็นสัญลักษณ์ของความโปร่งใส ซึ่งแล้วเสร็จในปี 1999 หรือ 4 ปีให้หลัง หลังจากการห่อรัฐสภา
ปัจจุบันทางรัฐบาลเยอรมนียังได้จัดนิทรรศการถาวรเกี่ยวกับการห่อผ้าของ คริสโต และ ฌ็อง โคลด นี่ไว้ด้วยและผู้คนสามารถเข้าชมได้แต่ต้องมีการแจ้งก่อน ซึ่งนอกจากรัฐสภาไรสช์ทาคนี้จะได้กลายเป็นสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญของประเทศเยอรมันนี้แล้ว ปัจจุบันพื้นที่ด้านหน้ายังสามารถเข้าไปประท้วงและอภิปรายปัญหาของสังคมได้เช่นกัน อย่างเมื่อปี 2017 ก็มีการใช้เพื่อเฉลิมฉลองกฎหมายสมรสเพศเดียวกันในเยอรมัน

#Human #ChristoandJeanneClaude
#Freedom #Architecture
อ้างอิง
Christojeanneclaude: https://bit.ly/33185Mb
The Guardian: https://bit.ly/391ltUn
Artsy: https://bit.ly/2IQ3INc
France 24: https://bit.ly/32UOFZm
Scholarworks: https://bit.ly/3pLo1fd
Dw: https://bit.ly/35IBNY4
Silpa-mag: https://bit.ly/38XBydG
ภาพ: https://bit.ly/3311q4F
#Spectrum #พื้นที่ความคิดของทุกสีสัน
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
Visual Designer, Content Creator & Occult lover https://ppapuru.com/
นภัสชล บุญธรรม
นภัสชล บุญธรรม
Illustrator & Graphic Designer