เม็กซิโกแทนที่ ‘รูปปั้นโคลัมบัส’ ด้วยรูปปั้น ‘ผู้หญิงชนพื้นเมือง’ เพื่อทวงคืนพื้นที่ในหน้าประวัติศาสตร์ให้กับผู้หญิงและ ‘กลุ่มชนโอลเม็ก’ ผู้ริเริ่มอารยธรรมเม็กซิโก

- Advertisement -

รูปปั้นนักเดินเรือและนักสำรวจดินแดนใหม่ชื่อดัง ‘คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส’ ถูกนำออกจาก ‘Paseo de la Reforma’ ถนนสายหลักใจกลางเมืองหลวงเม็กซิโกซิตี้ของประเทศเม็กซิโก และแทนที่ด้วยรูปปั้น ‘หญิงชนพื้นเมืองของเม็กซิโก’

รูปปั้นโคลัมบัสที่ว่านี้ตั้งอยู่มาตั้งแต่ศตวรรษที่ 19 จนเมื่อเดือนตุลาคมปีที่ผ่านมา ได้มีการย้ายรูปปั้นนี้ออกจากแท่นอนุสาวรีย์เพื่อบูรณะซ่อมแซม ซึ่งเป็นการกระทำที่กระตุ้นให้ผู้คนออกมาประท้วงเรียกร้องว่ารูปปั้นนี้ ควรถูกนำออกไปถาวร และไม่ต้องนำกลับมาวางอีก นายกเทศมนตรีของเม็กซิโกซิตี้ ‘คลาวเดีย เซนบาม’ (Claudia Sheinbaum) ตอบรับโอกาสนี้ และตัดสินใจย้ายรูปปั้นเสมือนนี้ของโคลัมบัสออกไป และนำรูปปั้น ‘หญิงชาวโอลเมก’ มาแทนที่

โดยเธอบอกว่านี่คือการปูทางให้ ‘ความยุติธรรมทางสังคม’ ต่อบทบาทในหน้าประวัติศาสตร์ของผู้หญิงเม็กซิโก โดยเฉพาะชนพื้นเมืองที่เป็นเหมือน “ต้นกำเนิดของต้นกำเนิด” โดย “รูปปั้นของโคลัมบัสจะถูกนำไปไว้ในที่ที่ ‘เหมาะสม’ (Worthy) ที่อยู่ภายใต้การคุ้มครองของ INAH (สถาบันมานุษยวิทยาและประวัติศาสตร์แห่งชาติ)” แทน

ข่าวนี้ถูกประกาศโดยเซนบาม เมื่อวันอาทิตย์ที่ 5 กันยายนที่ผ่านมา ซึ่งนับว่าเป็น “วันเฉลิมฉลองสากลของหญิงชนพื้นเมือง” (International Day of the Indigenous Women) โดยเซนบามบอกว่า หญิงชนพื้นเมืองนั้นคือสัญลักษณ์ของ ประวัติศาสตร์ประเทศและบ้านเกิดของเรา และ “พวกเราเป็นหนี้พวกเขา เรามีชีวิตอยู่อย่างทุกวันนี้ก็เพราะพวกเขา”

ชาวโอลเม็กคือใคร? – ชาวโอลเม็กหรือ “Olmecs” เป็นกลุ่มชนที่นับว่าเป็นกลุ่มมีอารยธรรมเก่าแก่ที่สุดในภูมิภาคเมโสอเมริกา ถิ่นฐานเดิมของพวกเขาจะอยู่ที่บริเวณตอนกลางของเม็กซิโก หรือคือรัฐเบรากรุซ และรัฐตาบัสโกในปัจจุบัน โดยพวกเขาเป็นผู้ที่ริเริ่มสร้างรากฐานวัฒนธรรมและความเจริญต่าง ๆ ในเม็กซิโก

โคลัมบัส และ “การค้นพบ” เม็กซิโก – ‘คริสโตเฟอร์ โคลัมบัส’ ที่เราคุ้นชื่อกันนั้น เป็นนักเดินเรือและนักสำรวจชาวอิตาเลียน ที่ได้รับทุนสนับสนุนการเดินทางหาดินแดนใหม่ จากกษัตริย์ประเทศสเปน โดยนายกเทศมนตรี เซนบามได้พูดถึงเรื่องนี้ไว้ว่า “แน่นอนว่า โคลัมบัสเป็นที่จดจำสำหรับเรา แต่มันมีสองเวอร์ชั่นของเรื่องนี้”

มุมมองหนึ่งที่เซนบามบอก คือมุมที่มองว่า โคลัมบัสคือชาวยุโรปที่ “ค้นพบทวีปเมริกา” รวมไปถึงเม็กซิโก แม้ว่าอารยธรรมต่าง ๆ นั้นจะคงอยู่มาเป็นศตวรรษแล้วก็ตาม ส่วนอีกเวอร์ชั่นหนึ่งนั่นคือ “จริง ๆ แล้ว ชาวยุโรปปรากฎตัวขึ้นในอเมริกา ทำให้เกิดเป็นการปะทะกันของคนสองถิ่น และที่นำมาสู่การพิชิตเม็กซิโกของสเปน”

“บางคนมองว่าชาวสเปนนำอารยธรรมและความเจริญมาสู่เม็กซิโก แต่นั่นไม่ใช่ความจริง — เรามีประวัติศาสตร์ก่อนหน้านั้นมาหลายศตวรรษแล้ว และสิ่งที่ถูกนำมาจากด้านนอกนั้น ก็ไม่ได้แปลว่าดีกว่า เราคือชาติที่ประกอบไปด้วยพหุวัฒนธรรม (Multiculturalism)”

โดยก่อนหน้านี้ ตั้งแต่มีการประท้วง ‘Black Lives Matter’ เกิดขึ้นนั้น รูปปั้นของเหล่านักเดินทางชาวอิตาเลียนที่ได้ทุนจากสเปนเพื่อมา “พิชิตทวีปอเมริกา” ในช่วงปี 1490 เป็นต้นไป ก็ได้ถูกถอดถอนออกจากหลายเมืองในสหรัฐอเมริกาไปแล้ว เพื่อเรียกร้องให้มีการชำระ และพิจารณาการบันทึกประวัติศาสตร์ยุคการล่าอาณานิคม และการกดขี่ทาสโดยคนขาวเสียใหม่ ให้เป็นกลางมากขึ้น และครอบคลุมถึงความเจ็บปวดของเชื้อชาติที่เคยถูกรุกราน

“มันสำคัญมากที่จะมีอนุเสาวรีย์ที่อุทิศให้แก่หญิงชนพื้นเมืองและโลกใบนี้ เพราะถ้าใครสักคนสอนให้เราใส่ใจดูแลโลกใบนี้ ผู้คนที่เป็นชนชาติตั้งต้นของเรา ก็คือสิ่งที่เราต้องหันมาเรียนรู้อีกครั้งอย่างละเอียด”

นี่คือคำพูดของ ประติมากรชาวเม็กซิโก ‘Pedro Reyes’ ที่เป็นคนออกแบบรูปปั้นหญิงชาวโอลเม็กนี้ โดยคาดว่าจะเสร็จภายในวันที่ 12 ตุลาคม ซึ่งเป็นวัน “Dia de la Raza” (Day of Race หรือ วันแห่งชนชาติพันธุ์) วันหยุดประจำชาติของประเทศ ที่เป็นเกียรติแก่ให้แก่มรดกตกทอดที่ชาวฮิสพานิกในประเทศทิ้งไว้ รวมทั้งเป็นวันครบรอบการมาถึงของโคลัมบัสในทวีปอเมริกา

#IndigenousWomen
#IndidenousRight
#Columbus

Content by Pani
Graphic by Napaschon Boontham
อ่านคอนเทนต์เรื่องเพศอื่นๆ: https://bit.ly/3hhRUzp

อ้างอิง
Cbs: https://bit.ly/3ngd3zz
Mexiconewsdaily: https://bit.ly/38QSHob
Pinknews: https://bit.ly/38OPi9w
Reuters: https://reut.rs/3DZu6Mm
Reuters: https://reut.rs/3BUeQOR
Bbc: https://bbc.in/3tyRJqb
Artnet: https://bit.ly/38TOXm0
ภาพ: AFP
#SPECTRUM #พื้นที่ความคิดของทุกสีสัน

- Advertisement -
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
ปณิตา ศิริวงศ์วานงาม
Visual Designer, Content Creator & Occult lover https://ppapuru.com/